SİYATALJİ

BELDEN veya kalçadan ayaklara ağrı ve uyuşmanın inmesi birçok hastalığın habercisi olabileceği gibi, en sık karşılaştığımız tablo bel fıtığı ve siyataljidir. Günlük hayatta çevremizdeki bazı kişilerin sık sık ‘Bende siyatik var’ dediğini duymuşsunuzdur. Aslında gerçek anlama girdiğimizde bu aynı ‘Bende kalp var’ cümlesi ile eş anlama gelir. Kalp hepimizde var. Ama kalbe ait hastalıklar belli kişilerde var. Siyatik diye tabir edilen rahatsızlık da aslında kalp gibidir. Bel bölgesindeki 4’üncü ve 5’inci omurların arasından çıkan ve topuğa kadar uzanan sinirin adı siyatiktir. Kat ettiği yol olarak en uzun, kalınlık olarak da en kalın sinirimizdir. Ağrılı durumunda kullanılması gereken tabir ‘Siyatalji’dir.

Ağrı bazen bel fıtığı ile karışabilmektedir. Siyataljide ağrı belden başlar ve kalça arka kısımda aşağılara inerek bacaklara kadar iner.  Ağrı genelde acı, yanma veya soğukluk hissine neden olur. Başlangıçtan sonra rahatsızlık derece derce ilerler, geceleri ağırlaşır ve hareket etmekle tekrarlayabilir. Etkilenen bacakta karıncalanma, hissizlik ve kas güçsüzlüğü görülebilir.
 
SEBEPLERİ
 
Çok çeşitli sebepleri vardır. Bunların bir kısmını şöyle sıralayabiliriz.
 
1- Omurga kireçlenmesi.
2- Omurga tümörleri.
3- Disk fıtıkları.
4- Omurga tüberkülozu
5- Doğumdan gelen bazı rahatsızlıklar.
6- Omurganın alt kısımlarında meydana gelen kırık, çıkık ve zedelenmeler.
7- Leğen kemiklerinde veya bu bölgeye yakın organlarda hasarlar.
8- Gut, şeker hastalığı, bazı sinir tahriş edici ilaçların siyatik siniri çevresine enfekte edilmesi.
 
TEDAVİ
 
Siyatik teşhisi konulan hasta yapacağı hareketler ve uygulayacağı fizik tedavi programları sayesinde hastalığın tekrarlamasını engelleyebilir. Bazı kişilerin duruş pozisyonları sağlıklı değildir. Sağlıklı olmayan duruş pozisyonları ise siyatik ağrılarına davetiye çıkarmaktadır. Bu nedenle kişi ayakta dururken mutlaka dik olmaya, tam olarak ileriye bakmaya dikkat etmelidir. Baldırların gergin olması da duruş pozisyonunun sağlıklı olması için son derece önemlidir.
 
Karın kaslarının ve bel kaslarının güçlendirilmesi de siyatik ağrılarından kurtulmak için uygulanması gereken yöntemler arasında yer almaktadır. Karın kaslarının güçlenmesi mekik çekerek, yürüyerek ve yüzerek ise bel kaslarının güçlenmesi sağlanabilmektedir. Yük kaldırırken dikkatli olmak da siyatik ağrılarının önüne geçecektir. Ağır bir eşyanın kaldırılması sırasında yükün sadece bele değil de belle birlikte kollara ve kalçalara da dağıtılması sağlık açısından doğru bir adım olacaktır.
 
Uzun süre oturulması veya uzun süre ayakta beklenmesi de sağlık açısından olumsuz davranışlar arasında sayılabilir. Kişi uzun süre oturmak durumunda kalırsa belirli zaman aralıklarıyla ayağa kalkarak birkaç adım dahi olsa atmalıdır. Kişi eğer uzun süre ayakta kalmak durumundaysa bazen tek ayaküstünde kalarak ayakların ve belin dinlenmesini sağlamalıdır. Siyatik ağrılarının önüne geçmede yatış pozisyonu da önemlidir. Kişi mümkünse yan yatmalıdır. Yüksek topuklu ayakkabı tercih edilmesinin de vücut ağırlığının dengesiz dağılmasına neden olabileceği ve bu nedenle siyatik ağrılarını tetikleyebileceği kesinlikle unutulmamalıdır.
 
Siyatik tedavisinde fizyoterapistlerin hazırlamış olduğu duruş şekillerini, yapmanız gereken hareketleri eksiksiz olarak yerine getirmeniz tedavi süreci açısından olumlu bir davranış olacaktır. Siyatik tedavisinde kullanılan çeşitli fizik tedavi yöntemleri bulunmaktadır. Bu teknikler arasında manuel tedavi, ultrason, ısı, elektriksel uyarım ve TENS yer almaktadır. Siyatik ağrıları özellikle siyatik adı verilen sinirde kendisini göstermektedir. Bu sinir dördüncü ve beşinci bel omurlarından çıkmaktadır. Siyatik ağrıları devamlı çok rahatsız etmeyecek şekilde sürebileceği gibi arada bir gelip şiddetli bir şekilde kendisini gösteren ağrılar olarak da görülebilmektedir. Ağrılar dördüncü ve beşinci bel omurlarından çıkan sinirlerden yani siyatikten başlayarak kalçadan devam edip topuklara kadar uzanabilmektedir.
 
Tedavi yöntemlerinin belirlenebilmesi ve başarılı bir şekilde tedavinin sağlanabilmesi için ağrıların bel fıtığından mı yoksa siyatikten mi kaynaklandığının tespit edilmesi gerekmektedir. Siyatik kişinin kendisine dikkat etmesi, bazı hareketleri yapmaması ve düzenli olarak istirahat etmesi sonucunda tedavi edilebilecek bir rahatsızlıktır. Hastaların büyük bir kısmı bu şekilde tedaviye yanıt verirken çok az bir kısmında ameliyata gerek duyulmaktadır.